Tewayingidde

Wewaandiise kati ku mukutu gwa Taa otandike okuyiga, ogoberere enkulaakulana yo, okunngaanye obubonero era oyingire empaka, oluvannyuma lw'okwewandiisa, ojja kufuna satifikeeti ey'omutimbagano ku miramwa gy'osomye

Omusomo IDDI AL-FITIRI EYEKYISIIBO NE IDDI AL-ADHA EYEBISOLO

Iddi Al-Fitiri ebaawo ku lunaku olusooka mu mwezi gwa Shawwal, oluvannyuma lw’okuggwaako kw’omwezi gwa Ramadhan, ate Iddi Al-Adha ebaawo ku lunaku olw’ekkumi mu mwezi gwa Dhul-Hijjah, olunaku oluddirira abalamazi okuyimirira mu luseyo Arafat. Mu ssomo lino, ojja kuyiga ku nnaku enkulu zino ebbiri n’ebyo ebikkirizibwa okolelelwaamu.

Manya ku nnaku enkulu z’Obusiraamu ebbiri; Eid al-Fitr ne Eid al-Adha.
Manya ebikkirizibwa okola ku nnaku enkulu zino ebbiri.
Manya ku mateeka ga Zakat al-Fitri.
Yiga amateeka g’okusala ebisolo.

count: Omuyizi omulala yamaliriza omusomo guno

Enzivuunula z'omusomo guno ziri mu nnimi zino wammanga:

አማርኛ العربية বাংলা English Español Français هَوُسَ हिन्दी Bahasa Indonesia ភាសាខ្មែរ 한국어 മലയാളം नेपाली Oromoo پښتو Português සිංහල Kiswahili தமிழ் తెలుగు Tagalog Uyƣurqə / ئۇيغۇرچە اردو Tiếng Việt 中文

Iddi Al-Fitiri

Lwe lunaku lwa Shawwal olusooka mu mwezi ogw’ekkumi mu kalenda y’Obusiraamu, era gujja oluvannyuma lw’olunaku olusembayo mu mwezi gwa Ramadhan, era y’ensonga lwaki yayitibwa Iddi al-Fitr, kubanga abantu basinza Allah nga basiibulukuka ku lunaku luno, nga bwe basinza Allah nga basiiba omwezi gwa Ramadhan. Bakuza Iddi nga beebaza omukisa n’ekisa kya Allah ekijjuvu mu kubanguyiza okumaliriza okusiiba omwezi gwa Ramadhan ogw’omukisa. Yagamba Allah Omugulumivu: (Kale nno mujjuze ennaku (ze mwalya mu Ramadhan) era mutendereze Allah olw'okubaluŋŋamya, olwo mubeere abeebaza.) Al Baqara:185)

Kyiki ekikolebwa ku lunaku lya Iddi ?

Esswala ya Iddi

Zakat al-Fitr aweebayo nga tenasalibwa essaIa ya iddi.

Okubunyisa essanyu mu maka, abenganda, baliraanwa n’Abasiraamu bonna.

Okuleeta takbir

Zakatu Al-Fitiri

Allah yakyifula kyabwatteka eri omuntu yenna alina emmere esukkiridde ku gyeyeetaaga mu misana n’ekiro ekya Iddi okuwa ekigero kya Saa'a mu mmere y’omu kitundu kye mu muceere, eŋŋaano, oba etende eri abasiraamu abaavu n’abeetaavu, olwo ne watabaawo muntu yenna asigala mu bwetaavu ku lunaku lwa Iddi.

Obudde bw'okutoola Zakat Al Fitiri

Okuva enjuba okugwa ku lunaku olusembayo mu mwezi gwa Ramadhan okutuusa ku swala ya Iddi. Kikkirizibwa okukikola ng’ebula ekiro kimu oba ebiro bibiri okusaala Iddi.

Ekigero kya Zakatu Al Fitiri

Saa’a mu mmere enkulu ey’omu kitundu, gamba ng’eŋŋaano, omuceere, entende n’ebirala Saa’a yenkana kkiro, naye okubalirira kwayo okusinziira ku buzito kyangu okupima n’omutindo ogw’omulembe. Kiba nga kyenkana kkiro 3.

Ani akakatibwako okutoola Zakat al-Fitr?

Kikakata ku muntu yenna alina emmere esukkiridde ku by’aba yeetaaga ku Iddi emisana n’ekiro okugiwa ku lulwe n’abo bamuvunaanyizibwako, gamba ng’omukyala n’abaana. Kirungi okugiwa ku lw’omwana ali mu lubuto lwa maama, kale ku buli muntu saa’a emu ey’emmere y’omu kitundu, nga zino zibeera kkiro nga 3.

Ekigendererwa mu kulaalikibwa kwa zakat al-fitir

Nabbi okusaasira ebyengera n’emirembe bibeere ku yye yagiraalika ng'etukuza omusiibi okumujjako obugayaavu n'ebyonoono (kumutukuza okumujjako ensobi n'okuseerera kweyagwaamu mu kusiiba kwe, n'okujjuuliriza obukendeevu obwaali mu nneeyisa ye mu kisiibo).

Iddi adhuha (ey'okusala ebisolo)

Eno ye iddi ey'okubiri eya basiraamu, ebeerawo ku lunaku olw'ekkumi mu mweezi gwa dhul-hijja (omweezi ogw'ekkumi n'ebbiri ku mbala y'obusiraamu), era ng'ebeerako ebirungi bingi, mu bbyo:

1. Lwe'lumu ku nnaku ezisinga obulungi mu mwaaka.

Ennaku ezisinga obulungi mu mwaaka, z'ennaku ekkumi ezisooka mu mweezi gwa dhul-hijja, nga Nabbi okusaasira ebyengera n’emirembe bibeere ku yye bweyagamba nti: "teri nnaku, omulimu omulungi ogukoleddwa mu zzo nga gwaagalwa nyo eri Allah ng'ennaku zino ekkumi", nebamugamba (ba swahaba): owange gwe omubaka wa Allah, wadde okulwaana mu kkubo lya Allah? Nabbi n'abagamba nti: "wadde okulwaana mu kkubo lya Allah, okujjako omusajja agenda yye ne mmaali ye (mu kulwaana mu kkubo lya Allah) n'atakomyaawo ku byombiriri na kimu (n'afiirayo ne mmaali n'etadda)" (eri mu kitabo kya bukhari:969, tirmizi:757)

2. Lwe'lunaku lwa hijja olusinga obukulu

Emikolo gya hijja egisinga obukulu n'ekitiibwa gikolebwa ku lwo, ng'okweetoloola kaaba, okusala ebisolo mu hijja (hadiyu), wamu n'okukuba ekiwaji ekinene.

Kiki ekikolebwa ku lunaku lwa iddi adhuha?

Ku lunaku lwa iddi adhuha, omuntu atali mu hijja akubirizibwa okukola buli kimu kyeyakola ku iddi al-fitir (eya ramazan), okujjako okuwa zakatul-fitiri, eyo yyo yeeyawulidde iddi al-fitir yokka, ate era iddi adhuha yeeyawulidde n'okuba nti kikubirizibwa ku yyo okusala ebisolo bya dhuhiya nga tusinza nakwo Allah.

Okusala dhuhiya

Kyeekyo ekisalibwa okuva mu bisolo ng'engamiya, ente, oba embuzi nga kikolebwa kusinza Allah ku lunaku lwa iddi adhuha, okuviira ddala nga tumaze okusaala iddi, okutuusa ku budde bwa magaribi olunaku olw'ekkumi n'essatu mu mweezi gwa dhul-hijja, Allah yagamba nti: "saala ku lwa Allah wo era osale ne ssaddaaka ku lulwe" (essuula [kauthara] 108:2), era okusaala kuvvuunulwa nti kusaala iddi era n'okusala, kusala dhuhiya.

Okusala kulamulwa kutya

Sunna enkakafu ku oyo alina obusobozi, omusiraamu asala ku lw'omwooyo gwe wamu n'abantu b'enju ye.

Era kikubirizibwa eri oyo ayagala okusala dhuhiya, obutasala ku nviiri ze (ez'okumubiri gwonna) yadde enjala ze, wamu n'omubiri gwe; okuviira ddala ku kuboneka kw'omweezi gwa dhul-hijja okutuusa lwaasala ekisolo kye.

Obukwakkulizo obufuga ekisolo ekigenda okusalibwa.

Ekisolo ekigenda okusalibwa kirina okuba nga kiri mweebyo ebirundibwa ewaka.

Kirina kuba nga mbuzi (oba endiga), ente oba engamiya, era tekikkirizibwa kusala bitali ebyo mu bisolo ebisigadde oba ebinyonyi, era kimala okusala embuzi oba endiga omuntu okugisala ku lulwe n'abantu b'enju ye, era kikkirizibwa abantu musanvu okweegatta ku kusala ente emu oba engamiya emu.

Eyina okuba ng'ewezezza emyaaka egikkirizibwa.

Emyaaka egikkirizibwa: endiga emyeezi mukaaga, embuzi ya mwaaka, ente myaaka ebiri, ate engamiya emyaaka etaano.

Okuba nti terina bumogo bweeyolefu

Nabbi okusaasira ebyengera n’emirembe bibeere ku yye yagamba: "ensolo za miteeko ena tezikkirizibwa kusalwa nga dhuhiya: enzibe enneeyolefu y'obuzibe, endwadde ennooyolefu y'obulwadde, ennema enneeyolefu y'obulema, n'eyo enkovu enyo etaliimu na busomyo" (eri mu kitabo kya nasaa-i:4370, ne tirmidhi: 1497).

Ekisolo kyaasaze akikozesa ki?

Tekikkirizibwa kutunda kintu kyonna ku nsolo esalibbwa ku dhuhiya, era tekikkirizibwa kuwaako agisaze ng'omusaala gwe.

Kikubirizibwa ogugabanyaamu enyama yaayo ebitundu bisatu, nyini kugisala alyaako, ekitundu ekimu n'akigaba, ekisigadde n'akisaddaakira abanaku.

Omuntu akkirizibwa okusigira omulala mu kugisala, era akkirizibwa n'okuwaayo sente eri ebitongole bya nnakyeewa nebimusalira nebigigabira abanaku n'abetaavu.

Mazima omusomo ogumaliriza bulungi

Tandika ekibuuzo

Kyusa olulimi

Sigala ng'oyiga

Recently viewed

Recent Members

Emisomo