වත්මන් කොටස: model:
පාඩම ලීසිං
ඉජාරා යනු නිශ්චිත මුදලකට නිශ්චිත කාල සීමාවකට යමෙකු බඳවා ගැනීමේ ගිවිසුමකි. එමෙන් ම නිශ්චිතව දක්වා ඇති හෝ විස්තර කර ඇති වත්කමකින් ලබාගත් අවසර ලත් ප්‍රතිලාභයක් පිළිබඳ ගිවිසුමකි.
ඉස්ලාමීය නීති සම්පාදනය තුළ කුලියට ගැනීමේ නීතිය
කුලියට ගැනීමේ අනුමැතිය හඟවන සාධක
ආඉෂා (රළියල්ලාහු අන්හා) තුමිය විසින් මෙසේ වාර්තා කරන ලදී: නබි (සල්ලල්ලාහු අලෙයිහි වසල්ලම්) තුමාණන් සහ අබු බකර් (රළියල්ලාහු අන්හු) තුමාණෝ බනු අද් දීල් ගෝත්‍රයේ (මගපෙන්වීම සඳහා) මිනිසෙකු කුලියට ගත්හ. ඔහු කුරේෂ් ගෝත්‍රයට අයත් අන්‍ය ආගමික පුද්ගලයකි. නබි (සල්) තුමාණෝ සහ අබු බකර් (සල්) තුමාණෝ තම ඔටුවන් ඔහුට ලබා දී, 'රාත්‍රි තුනකට පසු, සව්ර් ගුහාවේ දී අපගේ ඔටුවන් සමඟ අප හමුවන්න' යැයි ඔහුට පැවසූහ. ඔහු, (එසේ) ඔවුන්ගේ ඔටුවන් සමඟ තුන්වන දින උදෑසන ඔවුන් හමුවිය. (බුහාරි 2264).
කුළියට දීම නිතී ගත කිරීම පිටුපස ඇති ප්‍රඥාව.
කුලී ක්‍රම
කුලී හේවායන් වර් ග
පෞද්ගලික කුලීකරුවා
මෙය කම්කරුවන් එකකට වඩා සහභාගී වන ප්‍රතිලාභවල ශ්‍රමයකි. නිදසුන් ලෙස කම්මල්කරු, ජලනල කාර් මිකය, පින්තාරු කරන්නා, මැහුම්කරු යනාදි අය පෙන්වා දිය හැකි ය. ඔවුන් තමන්ගේ ම කොන්දේසි මත වැඩ කරන අතර ඔවුන්ට පැමිණෙන ඕනෑම කාර් යයක් ගනී. එවැනි අවස්ථාවක ඔවුන්ව යොදවන පුද්ගලයාට අනුන්ගේ වැඩ ගැනීම තහනම් කළ නො හැකිය. ඔවුන්ගේ වැඩ මත පදනම්ව ඔවුන්ට වැටුප් හිමි වේ.
කුලී ගිවිසුමේ මුලිකාංග
කොන්ත්රාත්තුවේ පාර්ශව දෙක
එනම් පිරිනැමීම සහ පිළිගැනීම යි. නීත්‍යානුකූලව හෝ සම්ප්‍රදානුකූලව කොන්ත්රාත්තුව බලාත්මක කරන ඕනෑම වගන්තියක් මින් කියැවේ.
ශ්‍රමයේ ස්වභාවය
මෙය යමක් හෝ පුද්ගලයෙකු වෙනුවට ලබා දෙන ත්‍යාගය හෝ ප්‍රතිලාභය යි. මෙය විකුණුම් කොන්ත්රාත්තුවේ මිලට අනුව සිදු වේ.
කුලීයේ වලංගුභාවය පිළිබඳ කොන්දේසි
කුලී ගාස්තු අනිවාර්ය වන කාලය
ඔවුන් ගනුදෙනුව කඩිනම් කිරීමට හෝ කල් දැමීමට හෝ වාරික කිරීමට එකඟ වන්නේ නම් මෙයට අවසරය පවතී. සේවකයෙකු තම කාර් යය හොඳින් සම්පූර් ණ කළහොත් ඔහුගේ වැටුප ලැබිය යුතු ය.
කල්බදු භාණ්ඩය බදු දී ඇත්නම්, ප්‍රතිලාභය ලැබීමෙන් පසු ගෙවීම ගෙවිය යුතු ය. අබූ හුරයිරා (ඔහුට අල්ලාහ්ගේ තෘප්තිය හිමි වේවා!) තුමා, නබිතුමා (ඔහුට අල්ලාහ්ගේ ශාන්තිය හා සමාදානය අත් වේවා!) පැවසූ බවට වාර්තා කරයි. "අල්ලාහ් මෙසේ පවසයි: 'මලවුන් කෙරෙන් නැගිටුවන දිනයේ දී මම මිනිසුන් තුන් වර් ගයට සතුරා වන්නෙමි.1- මගේ නමින් පොරොන්දු දෙන නමුත් ඒවාට විරුද්ධව ක්‍රියා කරන පුද්ගලයා. 2- නිදහස් මිනිසෙකුට විකුණා ඔහුට ලැබුණු මිලෙන් අනුභව කරන පුද්ගලයා. 3- සේවකයෙකු කුලියට ගෙන, ඔහුගෙන් සම්පූර්ණ සේවය ලබා ගැනීමෙන් පසු, ඔහුගේ වැටුප ඔහුට ලබා නොදුන් පුද්ගලයා.'" (බුහාරි 2227)
කුලී ගිවිසුම අවසන් වන අවස්ථා
හවුල්කරුවෙකුගේ මරණය හෝ බදු දී ඇති දේපල විකිණීමෙන් කල්බදුව අවසන් නොවේ. නමුත් යමෙක් නිශ්චිත රැකියාවක් සඳහා කුලියට බඳවා ගත්තා නම්, ඔහුගේ මරණයෙන් පසු කුලී කොන්ත්රාත්තුව අවලංගු වේ. කල්බදු කාලය අවසානයේ දී, කුලියට ගත් පුද්ගලයා එය චංචල දෙපළක් නම් අයිතිකරුට එය භාර දිය යුතු ය.
