ప్రస్తుత విభాగం : model
పాఠం ఇజారా (అద్దె)
ఇది ఒక పనికి సంబంధించి లేదా స్పష్టంగా తెలిసిన ఒక వస్తువు నుండి పొందే అనుమతించబడిన ప్రయోజనానికి సంబంధించి జరిగే ఒప్పందం. దీనిలో కాలపరిమితి మరియు దానికి ప్రతిఫలంగా ఇచ్చే మొత్తం (అద్దె) ముందస్తుగా నిర్ణయించబడి ఉండాలి.
ఇస్లామీయ నియమావళిలో అద్దె (లీజు) కు సంబంధించిన ఆదేశం:
అద్దె అనుమతించబడినదనడానికి గల ఆధారాలలో ఒకటి:
ఆయిషా (ర) వారి ఉల్లేఖనం : "దైవప్రవక్త ముహమ్మద్(స) వారు మరియు అబూ బక్ర్ (ర) వారు బనూ అద్దీల్ తెగకు చెందిన ఒక వ్యక్తిని అద్దెకు తీసుకున్నారు. ఆయన దారి చూపడంలో ఆరితేరిన మార్గదర్శి. అప్పుడు ఆయన ఖురైష్ అవిశ్వాసుల ధర్మంపైనే ఉన్నాడు. వారిరువురు తమ వాహనాలను (ఒంటెలను) అతనికి అప్పగించి, మూడు రాత్రుల తర్వాత సౌర్ గుహ వద్ద కలవాలని గడువు నిర్ణయించుకున్నారు. ఆ ప్రకారమే మూడవ రోజు ఉదయం ఆయన వారి ఒంటెలతో వారి వద్దకు వచ్చాడు." (బుఖారీ: 2264)
అద్దె విధానాన్ని ధర్మబద్ధం చేయడంలోని వివేకం:
అద్దె రకాలు:
కూలీకు తీసుకునే వ్యక్తుల (కార్మికుల) రకాలు:
సొంత/ప్రత్యేక కూలీ కార్మికుడు
ఇతడు తన సేవల ద్వారా ఒకరి కంటే ఎక్కువ మందికి ప్రయోజనం చేకూర్చేవాడు. ఉదాహరణకు: కమ్మరి, ప్లంబర్, పెయింటర్ మరియు దర్జీ. వీరు తమ సొంతంగా పని చేస్తూ, ఎవరైనా పని కోరితే దానిని స్వీకరిస్తారు. ఇతనిని అద్దెకు తీసుకున్న వ్యక్తి, ఇతడు ఇతరుల వద్ద పని చేయకుండా అడ్డుకోలేరు. అలాగే ఇతడు పని పూర్తి చేసిన తర్వాత మాత్రమే వేతనానికి అర్హుడవుతాడు.
అద్దె ఒప్పందంలోని మూలస్తంభాలు/కీలకాంశాలు:
ఇద్దరు ఒప్పందదారులు
అంటే ప్రతిపాదన మరియు అంగీకారం; చట్టరీత్యా లేదా ఆచారరీత్యా ఒప్పందాన్ని ఖరారు చేసే ఏ విధమైన ప్రవర్తననైనా ఒప్పంద ప్రక్రియ అని అంటారు.
ప్రయోజనం
ఇది వస్తువుల లేదా వ్యక్తుల సేవల ద్వారా పొందే ప్రయోజనానికి బదులుగా చెల్లించే ప్రతిఫలం. విక్రయ ఒప్పందంలో ధర ఎలాగో, అద్దె ఒప్పందంలో ఇది అలా పనిచేస్తుంది.
అద్దె ఒప్పందం (ఇజారా) చెల్లుబాటు కావడానికి నిబంధనలు:
అద్దె చెల్లింపు విధిగా మారే సమయం.
ఒకవేళ ఇరు పక్షాల వారు అద్దెను ముందుగా చెల్లించడానికో, ఆలస్యంగా చెల్లించడానికో లేదా వాయిదాల పద్ధతిలో చెల్లించడానికో అంగీకరిస్తే అది అనుమతించబడుతుంది. అలాగే పనివాడు తన పనిని నైపుణ్యంతో పూర్తి చేసినప్పుడు తన వేతనాన్ని పొందే అర్హతను కలిగి ఉంటారు.
ఒకవేళ అద్దె ఒప్పందం ఏదైనా వస్తువు వినియోగంపై జరిగినట్లయితే, ఆ ప్రయోజనాన్ని పొందిన తర్వాత ప్రతిఫలం చెల్లించే బాధ్యత ఏర్పడుతుంది. అబూ హురైరా (ర) వారు కథనం చేసిన ప్రకారం దైవప్రవక్త ముహమ్మద్ (స) వారు ఇట్లు సెలవిచ్చారు: "అల్లాహ్ ఇలా సెలవిచ్చాడు: ప్రళయ దినమున ముగ్గురు వ్యక్తులకు నేను విరోధిని అవుతాను: ఒకరు, నా సాక్షిగా ప్రమాణం చేసి ఆపై మోసం చేసినవాడు; రెండవవాడు, ఒక స్వతంత్రుడిని విక్రయించి ఆ సొమ్మును తిన్నవాడు; మూడవవాడు, ఒక పనివాడిని పనిలో పెట్టుకుని, అతని నుండి పూర్తి పనిని పొంది కూడా అతనికి వేతనం చెల్లించనివాడు." (బుఖారీ: 2227)
అద్దె ఒప్పందం ముగిసే సందర్భాలు:
అద్దె ఒప్పందము చేసుకున్న ఇరు పక్షాలలో ఎవరో ఒకరు మరణించినా లేదా అద్దెకు ఇచ్చిన వస్తువును విక్రయించినా ఆ ఒప్పందం రద్దు కాదు. అయితే, ఒక వ్యక్తి ఒక నిర్దిష్టమైన పని కోసం అద్దెకు తీసుకోబడి, ఆ తర్వాత అతను మరణిస్తే ఆ అద్దె ఒప్పందం రద్దవుతుంది. అద్దె కాలపరిమితి ముగిసిన వెంటనే అద్దెకు తీసుకున్న వ్యక్తి ఆ వస్తువుపై తన హక్కును వదులుకోవాలి మరియు అది కదిలే వస్తువు (చరాస్తి) అయినట్లయితే దానిని యజమానికి అప్పగించాలి.