تابع التعلّم

لم تقم بتسجيل الدخول
سجل الآن في منصة تاء لبدء التعلم ومتابعة تقدمك وجمع النقاط والدخول في المنافسات، بعد التسجيل ستحصل على شهادة إلكترونية بالموضوعات التي تتعلمها

القسم الحالي: ESSWALA

الدرس Esswala esaalibwa etya

Amateeka g'obusiraamu gatunyonyola ekkubo ettuufu ery'okusaala esswala esobole okuba nga ekkirizibwa Allah, ogenda kutegeera mu musomo guno esswala esaalibwa etya.

  • Okutegeera esswala esaalibwa etya

1. Okunuyirira

Okunuyirira kakwakkulizo akatuusisa esswala, ekitegeeza nti omusaaze anuyirira mumutima gwe nti agenda kusaala ku lwa Allah, era yye aba akimanyi nti esswala gyasaala magaribi oba isha, era takikkirizibwa kwaatula nniya eno naye ebeera mumutima na bwongo bwe, era okwaatula enniya kikyaamu; olw'ensonga nti nabbi okusaasira ebyengera n’emirembe bibeere ku yye teyakikolako wadde ba swahaba be abalungi.

2. Okkuba takbiira

Omuntu ayimirira okusaala n'agamba: Allahu akbar ekitegeeza nti Allah yaasinga obunene, era n'asitula emikono gye okutuuka ku bibegaabega bye oba okutuusa ku bunyama bw'amatu ge, ng'ayanjuluzza ebibatu bye ng'abitunuza mu kibula.

Takibiira kyekki

Takibiira teba ntuufu okujjako ng'ogambye (Allahu akbar) ekitegeeza okugulumiza n'okutendereza Allah, Allah munene okusinga buli kimu, okusinga edduniya na buli kimu ekirimu mu ebyo ebyaagalwa abantu, ekitegeeza tuba tulina okuteeka buli kimu ebbali tusobole okudda eri Allah oyo omunene abisinga byonna n'emitima gyaffe wamu n'obwongo bwaffe nga tuli bawombeefu.

3. Oluvanyuma lwokkuba takibiira ateeka omukono gwe ogwa ddyo ku gwa kkono mu kifuba kye, era ekyo akikola buli lw'abeera ng'ayimiridde mu sswala.

4. Aggulawo esswala n'ekyo ekyaakakasibwa okuba nti kyaava ku nabbi muhammad mu dduwa eziggulawo esswala nga mu zzo: "Subuhaanaka LLahuma wabihamdika watabaaraka ismuka wata-ala jadduka wa la-ilaaha gayiruka" ebitegeeza nti "wayawukana Allah n'amatendo go, n'erinya lyo lya mikisa, n'amanyi go ga waggulu, era teri kisinzibwa mu butuufu okujjako gwe Allah".

5. Agamba "A-udhu billahi mina shaitwaan rrajiimi" ekitegeeza nti "Neekingiriza ne Allah okuva eri Shayitwaani eyakolimirwa", eno gyebayita (isti-adha) ekitegeeza okweekingiriza.

6. Agamba: "Bismillahi Rahman Rahiim" ekitegeeza: "ku linya lya Allah Omusaasizi ow'ekisa ekingi" ekitegeeza okutandika nga osaba Allah akuyambeko era akuteeremu emikisa.

7. Asoma surat al faatiha, era nga eyo ye suura esinga okuba ey'amanyi mu kitabo kya Allah, era Allah yenyumiririza ku nabbi we olwookuba yamussaako Alfaatiha n'agamba nti: "mazima ffe twaakuwa essuula eyo eya aya omusanvu eddinganwa mu kusoma wamu ne kulaane eyeekitiibwa" (surat hijri aya 87). Era aya omusanvu eziddinganwa ye Alfaatiha, yatuumibwa bweetyo olwookuba nti zzo aya musanvu eziddinganwa okusomebwa mu swala buli lunaku.

Kikakata ku musiraamu okukwaata surat Alfaatiha, kubanga okugisoma mpagi mu sswala, kwooyo asaala, oba omugoberezi mu sswala ezitali za lwaatu mu kusoma.

Essuura Alfaatiha

Omuntu akkirizibwa bwaaba nga amaze okusoma al-faatiha oba ng'awulidde agisoma oluvanyuma lwookugimalako agambe (amiina), ekitegeeza (nti kkiriza Allah).

Asoma oluvanyuma lwa al-faatiha mu raaka ebbiri ezisooka essuula endala oba aya okuva mu suula endala, naye mu raaka ey'okusatu n'eyokuna, mwo akoma ku al-faatiha yokka

Okusoma Al-faatiha n'essuula eddako biba bya lwaatu mu swala y'okumakya mu raaka zombi, nabweekityo mu raaka ezisooka ebbiri mu sswala ya Isha ne magaribi, naye mu sswala ya zuhuri (ku saawa musanvu) ne aswir (ku ssaawa kkumi) ezo zzo ziba za kyaama, nabweekityo ne mu raaka ey'okusatu magaribi (ey'okusaawa emu), n'ebbiri ezisembayo mu isha (ey'okussaawa bbiri).

10. Oluvanyuma akuba takibiira ng'asitudde emikono gye okutuusa ku mutendera gw'ebibegabega bye oba waggulu ko, ng'atunnuza ebibatu bye mu kibula nga bweyakoze mu takibiira eyasoose.

11. Akutama: ng'aweta omugongo gwe n'egubeera ku mutendera gweegumu n'omutwe gwe nga ng'ateebedde mu kibula, n'ayanjuluza ebibatu bye n'abiteeka ku maviivi ge, n'agamba: "subuhaana Rabbiyal-adhwiimi" ekitegeeza nti "yayawukana omulezi wange Allah oyo agulumizibwa", era kikubirizibwa okukiddamu emirundi esatu, wadde nga ekyetteeka guba gumu, okukutama ku maviivi kifo kya kutendereza na kugulumirizaamu Allah.

Subuhaana Rabbiyal-adhwiimi kitegeeza ki: nneesambya Allah oyo agulumizibwa era n'emutukuza okuba nti talina bukendeevu bwonna. Omusaaze akyoogera ng'akutamye.

12. Asituka ng'ava ku maviivi ayimirire ng'abwaasitula emikono gye ng'abwaabadde akikola mu takibiira n'agamba: "sami-a LLahu liman hamidahu" bwaabeera imaam oba omuntu asaala yekka ekitegeeza nti "Allah awulidde oyo amutenderezza", oluvanyuma bonna bagamba (imaam wamu n'omugoberezi n'asaala yekka): "Rabbana walakal-hamdu" ekitegeeza nti "omulezi waffe amatendo gonna gago".

akubirizibwa okwongerako n'agamba: "....hamdan kathiira twayiban mubaaraka fiihi, mil-a ssamaa-i wa mil-al-ardhi wa mil-a ma shi-ita min shayi-in ba-ad"

13. Oluvanyuma akkirira nga bwaakuba takibiira avunname ku biyungo omusanvu: ekyenyi wamu ne nyindo, ebibatu byombi, amaviivi gombi, n'ebigere byombi, era akubirizibwa okwaawula emikono gye ku mbiirizi ze, bwatyo n'olubuto ku bisambi, kwossa ebisambi n'abyaawula ku magulu ge mu kuvunnama, era n'atayala mikono gye ku ttaka.

14. Agamba mu kuvunnama kwe: "subuhaana rabbiyal-a-ala" , omulundi gumu ogwetteeka, wadde nga akubirizibwa okukiddamu emirundi esatu, ekigambo ekyo kitegeeza: ntukuza oyo Allah owa waggulu enyo mu bitiibwa bye, n'obuyinza bwe, oyo ali waggulu w'eggulu omusanvu atayina kamogo konna wadde obukendeevu, era mulimu okulabula oyo avunnamye n'ekyenyi kye ku ttaka mumbeera y'okwekkakanya n'obweetoowaze, ajjukire enjawulo eri wakati we n'omutonzi we owa waggulu enyo olwo awanike era yeetoowaze ku lw'omulezi we.

Obukulu bw'okuvunnama

Okuvunnama by'ebimu ku bifo ebisinga obulungi okusabiramu edduwa, omusiraamu asobola okusabirawo oluvanyuma lw'okusoma edduwa yaawo ebyo byaaba ayagadde mu birungi bye dduniya n'ebya enkomerero, nabbi okusaasira ebyengera n’emirembe bibeere ku yye yagamba nti "omuddu ekifo waasinga okubeera okumpi n'omulezi we ng'avunnamye, n'olwekyo muyitirize okusaba" (kitabo kya muslim:482).

15. Oluvanyuma agamba: "Allahu akbar", n'atuula wakati w'envunnama ebbiri, era akubirizibwa okutuula ku kigere kye ekya kkono, n'asimba ekya ddyo, n'ateeka ebibatu bye ku ntandikwa y'ebisambi bye.

Entuula y'omusswala

Entuula z'omusswala zonna kikubirizibwa okuzituula mu mbeera eyo gyetwoogeddeko, okujjako mu ttahiyyaatu esembayo eggalawo esswala, awo omusaaze akubirizibwa okusimba ekigere kye ekya ddyo, naye ate ekya kkono takituulako wabula akabina ke aka kkono akatuuliza ddala wansi.

Edduwa ng'otudde wakati w'envunnama ebbiri

16. Agamba omusaaze ng'atudde wakati w'envunnama ebbiri: "rabbi igfir-li" ekitegeeza nti "mulezi wange nsonyiwa", era akubirizibwa okukiddamu emirundi esatu.

17. Oluvanyuma avunnama omulundi ogw'okubiri nga bweyavunnamye ogusooka.

18. Oluvanyuma ayimuka okuva mu kuvunnama kwe okw'okubiri ng'akuba takibiira (Allahu akbar), n'addayo n'ayimirira.

19. N'asaala raaka ey'okubiri nga bweyasadde esooka.

20. Oluvanyuma lw’oluvunnama olwookubiri mu raaka ey'okubiri, atuula ku tashahhudi nga bweyatudde wakati w'envunnama ebbiri, n'asonga n'akagalo ke akaddirira ekisajja ak'omukono ogwa ddyo ng'akatunuzza mu kibula n'agamba: "Attahiyyaatu lillahi wasswalawaatu wattwayyibaatu assalam alayika ayyuha nnabiyu warahmatullahi wabarakaatuhu, assalam alayina wa ala ibaadi llaahi asswaalihiin, ash-hadu alla ilaaha illa Llahu, wa ash-hadu anna muhammada abduhu wa rasuuluhu". Ebitegeeza nti "okulamusa okulungi kwonna kwa Allah wamu n'okusinza n'ebirungi, emirembe jibeere kuggwe owange gwe omubaka wa Allah n'ekisa kye n'emikisa gye, emirembe jibeere ku ffe n'abaddu ba Allah bonna abalongoofu,nkakasa nti teri kisinzibwa mu butuufu okujjako Allah era nenkakasa nti nabbi muhammad muddu we era mubaka we".

21. Esswala bwebeera ya raaka bbiri: ng'eyokumakya, omusaaze azzaako okusaalira nnabbi (swalatu ibrahiimiyya) oluvanyuma n'atoola salaam, era tugenda kujinyonyola. Naye bw'aba mu sswala ya raaka ssatu nga magaribi, oba nya, yye asituka n'amaliriza esswala ye okujjako nti yye mu kusoma kwe mu raaka zino ezisigaddeyo akoma ku al-faatiha yokka.

22. Oluvanyuma lw’oluvunnama olwookubiri mu raaka esembayo atuula ku tahiyyaatu esembayo, era wano atuula ng'asimbye ekigere kye ekya ddyo, ng'ate akabina ke aka kkono akatuuzizza wansi, ssi ku kigere, olwo ekigere kye ekya kkono n'akifulumyaayo kko wansi wa ekya ddyo, n'agamba kyeyayogedde mu tashahhudi eyasoose ku raaka ey'okubiri,oluvanyuma n'ayogera swalatu ibrahiimiyya (okusaalira nabbi): "Allahuma swalli ala muhammadi wa-ala ali muhammadi, kama swallayita ala ibrahiima wa-ala ali ibrahiima innaka hamiidu majiidu, wa baarik ala muhammadi wa ala aali muhammadi, kama baarakta ala ibrahiima wa ala aali ibrahiima innaka hamiidu majiidu" ekitegeeza nti "ayi Allah nsaba oteeke okusiima kwo n'okusaasira ku nabbi muhammad n'abantu be nyumba ye nga bwewateeka okusaasira ku ibrahiimu n'abantu be nyumba ye,mazima ddala Allah gwe atenderezebwa ow'ekitiibwa, ate era Allah nkusaba oteeke emikisa ku nabbi muhammad n'abantu be nyumba ye nga bwewateeka emikisa ku ibrahiimu n'abantu be nyumba ye,mazima ddala Allah gwe atenderezebwa ow'ekitiibwa".

Era akubirizibwa okugamba oluvanyuma lw'ebyo nti: (A-udhu billahi min adhaabi jahannam, wamin adhaabil-kabri, wamin fitinatil-mahyaa wal-mamaati, wamin sharri fitnatil-masiihi ddajjaal) ebitegeeza nti : "ayi Allah Neekingiriza naawe okuva eri ebibonerezo by'ommuliro jahannam, n'ebibonyobonyo by'omuntaana, wamu n'ebikemo by'obulamu n'ebyomukufa, wamu n'ebikemo bya masiihi ddajjaal", era akubirizibwa n'okusaba ebirala byaayagala.

23. Oluvanyuma atunula ku ludda lwe olwa ddyo ng'agamba nti: "Assalam alaikum warahmatullahi" era kyeekimu n'akyoogera ng'atunudde ku ludda lwe olwa kkono, era bw'amaliriza okutoola salaam,omusiraamu aba amalirizza esswala ye nga nabbi muhammad okusaasira ebyengera n’emirembe bibeere ku yye bwe yagamba nti: "ekiggulawo esswala eba takibiira era n'ekiggalawo ye ssalaam" (kitabo kya abu dawuda:618, ne tirmidhi:3"

24. Akubirizibwa oluvanyuma lw'okutoola salaam okugamba nti:

١
(Astagfiru LLah) emirundi esatu ekitegeeza (Allah nsaba onsonyiwe)
٢
(Allahumma an-ta ssalaam wamin-ka ssalaam tabaarakta yaa dhal-jalaal wal-ikram) ekitegeeza nti : (Allah wange gwe mirembe era omujjuvu, era n'emirembe giva gyooli , oli wa mikisa gwe nyini kitiibwa n'okugulumizibwa)
٣
(Allahumma la mani-a lima a-atwaita wala mu-utwiya lima mana-ata wala yanfa-u dhal jaddi min-ka al-jaddi) ebitegeeza nti: (Ayi Allah teei amma oyo gwoowadde ate era teri awa oyo gwooba ommye, eri teri agasibwa kulafubana kwe kuba okulafubana okwa nnamaddala gwe akusobozesa)
٤
Oluvanyuma n'agamba (subhaanallah) emirundi 33, (Alhamdulillah) emirundi 33, (Allahu akbar) emirundi 33.
٥
Najjuza omulundi ogw'ekikumi ng'agamba: (Laa ilaaha illa Llahu wahdahu la shariika lahu, lahu al- mulku walahu al-hamdu wa huwa ala kulli shayi-in kadiir).

Omuntu atamanyi al-faatiha wamu n'edduwa ezisomebwa mu sswala mumutwe akola atya?

Oyo alina okufuba okukwaata al-faatiha mu lulimi oluwarabu kubanga esswala tetuuka nga teriimu, era ayina okufuba okukwaata ebisomebwa eby'etteekwa mu sswala nga: Al-faatiha, takibiira, subuhaana Rabbiyal-adhwiimi, sami-a llahu liman hamidahu, rabbana walaka al-hamdu, subuhaana rabbiyal-a-ala, rabbi igfir-li, tashahhudi, n'okusaalira nabbi mu sswala, ne ssalaam alaikum warahmatullah.

Ebbanga ly'amala ng'ali mu kukwaata ebintu ebyo, mu sswala ye abeera addingana ebigambo by'amanyi eby'okutendereza Allah nga subuhaanallah, Alhamdulillah, Allahu akbar, oba bwaaba alinayo aya ya Kuraan gyeyakwaata agisoma ng'ayimiridde, era obujulizi ku ekyo Allah agamba: "mutye Allah nga bwemusobola" (Q 64:16).

Naye omusiraamu omupya

Oyo asaanidde alafubane nga bwaasobola okusaalira mu kikungo (jama), asobole okunyweeza n'okukasa ebikolwa by'esswala, ate era kubanga imaam aba amugattirawo ku bukendeevu obumu obubeera mu sswala y'omugoberezi.

لقد أكملت الدرس بنجاح


ابدأ الاختبار