ప్రస్తుత విభాగం : model
పాఠం సంతాన హక్కులు
సంతానం కలగాలని, వారు ఆరోగ్యంగా మరియు క్షేమంగా ఉండాలని కోరుకునే సహజ సిద్ధమైన తపనను అల్లాహ్ తల్లిదండ్రుల హృదయాలలో నిక్షిప్తం చేశాడు. ఇది మన తండ్రి ఆదం మరియు వారి భార్య హవ్వా అలైహిముస్సలాంల కోరిక కూడా అయి ఉంది. అల్లాహ్ ఇలా సెలవిచ్చాడు: ‘ఆయనే మిమ్మల్ని ఒకే ప్రాణి నుండి సృష్టించాడు. అతని నుండి అతని భార్యను సృష్టించాడు, తద్వారా అతడు ఆమె వద్ద ప్రశాంతత పొందుతాడు. అతడు ఆమెను కలిసినప్పుడు, ఆమె స్వల్ప గర్భాన్ని ధరించింది మరియు దానితో తిరుగుతూ ఉండేది. గర్భం బరువెక్కినప్పుడు, వారిద్దరూ తమ ప్రభువైన అల్లాహ్ ను ఇలా వేడుకున్నారు: ‘నీవు మాకు సద్గుణవంతుడైన సంతానాన్ని ప్రసాదిస్తే, మేము ఖచ్చితంగా నీకు కృతజ్ఞత చెల్లించేవారిలో ఉంటాము.’ (ఆరాఫ్: 189). ఈ కోరిక నెరవేరడం అనేది కేవలం అల్లాహ్ యొక్క గొప్ప అనుగ్రహం మరియు ఉపకారం. దీనికి గాను ఆయనకు నిరంతరం కృతజ్ఞతలు తెలుపుకోవడం ఎంతో అవసరం.
సంతానం మరియు దానికి సంబంధించిన విషయాలపై ఇస్లాం ఎంతో శ్రద్ధ వహించింది. ఆకాశాలు మరియు భూమిపై అల్లాహ్ కు ఉన్న ఆధిపత్యం గురించి ప్రస్తావించిన వెంటనే, పవిత్ర ఖుర్ఆన్ లో సంతానం మరియు పిల్లల అనుగ్రహం గురించి పేర్కొనడం దీనికి ఒక నిదర్శనం. అల్లాహ్ ఇలా సెలవిచ్చాడు: "ఆకాశాల మరియు భూమి రాజ్యాధికారం అల్లాహ్ దే. ఆయన కోరిన దానిని ఆయన సృష్టిస్తాడు. ఆయన కోరిన వారికి ఆడపిల్లలను ప్రసాదిస్తాడు, కోరిన వారికి మగపిల్లలను ప్రసాదిస్తాడు. (49) లేదా వారికి మగపిల్లలను మరియు ఆడపిల్లలను కలిపి ఇస్తాడు. ఇంకా ఆయన కోరిన వారిని సంతానం లేనివారిగా చేస్తాడు. నిశ్చయంగా ఆయన సర్వజ్ఞుడు, సర్వశక్తుడు." (షూరా: 49, 50). అల్లాహ్ సంతానాన్ని ఈ లోకపు జీవన శోభగా పరిగణిస్తూ ఇలా సెలవిచ్చాడు: "సంపద మరియు సంతానం ఈ లోకపు జీవన అలంకారం." (కహఫ్: 46).
ఇస్లామీయ నియమావళి (షరీఅత్) సంతానానికి మరియు వారి పెంపకానికి ఎంతో ప్రాధాన్యతను ఇచ్చింది. ఎందుకంటే వారు భవిష్యత్తుకు పునాదులు. వారు సన్మార్గులుగా ఉన్నప్పుడే భూమిపై అల్లాహ్ పట్ల విధేయత నిరంతరాయంగా కొనసాగుతుంది మరియు అల్లాహ్ సంతృప్తి చెందే విధంగా ఈ భూమి అభివృద్ధి చెందుతుంది. దీని గురించి అల్లాహ్ ఇలా సెలవిచ్చాడు: "ఓ విశ్వసించినవారలారా! మిమ్మల్ని మీరు మరియు మీ కుటుంబ సభ్యులను నరకాగ్ని నుండి కాపాడుకోండి, దాని ఇంధనం మనుషులు మరియు రాళ్లు అయి ఉంటాయి" (అత్-తహ్రీమ్: 6). దీని గురించి అలీ(ర) వారు ఇలా వివరించారు: "అంటే వారికి విద్యను నేర్పండి మరియు సంస్కారాన్ని నేర్పండి". దైవప్రవక్త ముహమ్మద్(స) వారు ఇలా సెలవిచ్చారు: "ఎవరైతే ఇద్దరు ఆడపిల్లలు పెరిగి పెద్దవారయ్యే వరకు వారిని పోషిస్తారో, ప్రళయ దినమున నేను మరియు వారు ఇలా వస్తాము" అని చెబుతూ వారు తమ వేళ్లను కలిపి చూపారు. (ముస్లిం 2631).
తల్లిదండ్రులపై పిల్లలకు ఉన్న హక్కులు
ఈ హక్కులలో నివాసం, ఆహారం, పానీయం మరియు వస్త్ర సౌకర్యాలను కల్పించడం, అలాగే ఆరోగ్య సంరక్షణ మరియు ఇస్లామీయ నియమావళి (షరీఅత్) ఆదేశించిన విధంగా పిల్లల కోసం ఖర్చు చేయడం వంటివి ఉంటాయి. తండ్రికి సామర్థ్యం ఉన్న పక్షంలో ఈ హక్కులను నెరవేర్చడం ఆయనపై బాధ్యతగా ఉంటుంది.
తల్లిదండ్రులపై పిల్లలకు ఉన్న అత్యంత గొప్ప నైతిక హక్కులలో ఒకటి, వారిని సరైన ధర్మ నిబద్ధత గల పునాదులపై సన్మార్గంలో పెంచడం. వారికి పవిత్ర ఖుర్ఆన్, ప్రామాణిక ప్రవక్త సంప్రదాయాలు (సున్నత్) మరియు దైవప్రవక్త ముహమ్మద్(స) వారి జీవిత చరిత్రను (సీరత్) బోధించాలి. అలాగే ఆదేశించిన పనులను ఆచరించడం, నిషేధించిన వాటికి దూరంగా ఉండటం మరియు ఉత్తమ నైతిక విలువలను పాటించడం వంటి ఇస్లామీయ బోధనలపై వారిని పెంచాలి. ఇవన్నీ కూడా అల్లాహ్ పట్ల అపారమైన భక్తి గౌరవాలు, ఆయనపై ప్రేమ, అలాగే దైవప్రవక్త ముహమ్మద్(స) వారిపై మరియు అల్లాహ్ యొక్క ధర్మం, ఆయన నియమావళి (షరీఅత్) పట్ల ప్రేమాభిమానాలను కలిగి ఉండేలా సాగాలి.
పిల్లలపై చూపే ప్రేమ వారి ఎదుగుదలపై మరియు వారి ఆలోచనా దృక్పథం వికసించడంపై అమితమైన ప్రభావాన్ని చూపుతుంది. అయితే, ఈ ప్రేమ వారి జీవితంలో ఉండవలసిన క్రమశిక్షణను దెబ్బతీసే అతి గారాబానికి దారితీయకూడదు. పిల్లల పట్ల కరుణ, ప్రేమ చూపకపోవడం, వారిని కఠినంగా లేదా నిర్దయగా చూడటం, లేదా తల్లిదండ్రుల నుండి వారికి లభించవలసిన ఆప్యాయత అందకపోవడం వంటివి వారి మనస్తత్వాలను దెబ్బతీస్తాయి. ఇది వారిలోని మేధాశక్తిని నశింపజేయడమే కాకుండా, వారిని తల్లిదండ్రుల పట్ల అవిధేయతకు, తిరుగుబాటుకు మరియు మార్గభ్రష్టతకు లేదా చెడు మార్గాల వైపు వెళ్లేలా ప్రేరేపించవచ్చు.
మనోభావాలకు సంబంధించిన హక్కులలో మరొకటి; కుటుంబంలో గౌరవం, ప్రశాంతత, సుఖశాంతులు మరియు ప్రేమానురాగాలతో కూడిన వాతావరణాన్ని కల్పించడం. తల్లిదండ్రుల మధ్య లేదా పెద్ద అన్నదమ్ముల మధ్య గొడవలు అధికం కాకూడదు; అలా జరిగితే అది చిన్నపిల్లల ప్రవర్తనపై ప్రభావం చూపుతుంది మరియు వారిని నిరంతరం ఒత్తిడితో కూడిన ఉద్రిక్త వాతావరణంలో ఉంచుతుంది.
అలాగే నైతికపరమైన హక్కులలో మరొకటి: తల్లిదండ్రులు తమ పిల్లలకు మంచి స్నేహితులు ఉండేలా చూడటం మరియు చెడు ప్రవర్తన లేదా గర్హనీయమైన అలవాట్లు ఉన్నవారితో వారు తిరగకుండా జాగ్రత్త వహించడం. ఎందుకంటే అది వారి ప్రవర్తనపై ప్రభావం చూపుతుంది మరియు ఇతరుల నుండి వచ్చే చెడు స్వభావం వీరికి కూడా సంక్రమించే అవకాశం ఉంటుంది.
తల్లిదండ్రులు తమ కుమారులు మరియు కుమార్తెల పరిస్థితులను ఎప్పటికప్పుడు గమనిస్తూ ఉండాలి. వారి ప్రవర్తనను, నడవడికను పర్యవేక్షించాలి. అవసరమైన ప్రతిసారీ వారికి సలహాలు, సూచనలు మరియు మార్గదర్శకత్వం చేస్తూ ఉండాలి. అయితే, ఈ విషయంలో మితంగా వ్యవహరించడం ఎంతో అవసరం. పిల్లలకు నిరంతరం ఏదో ఒక సూచన చేస్తూ ఉండటం లేదా ప్రతి చిన్న విషయానికి వ్యాఖ్యానిస్తూ ఉండటం సరైనది కాదు. ఇలా చేయడం వల్ల పిల్లలు ఆ సలహాలను వినడానికి లేదా వాటిని పాటించడానికి విసుగు చెందే అవకాశం ఉంది. అందుకే, తల్లిదండ్రులు తమ పిల్లలకు సలహాలు మరియు మార్గదర్శకత్వం చేయడానికి సరైన సమయాన్ని మరియు తగిన పద్ధతులను ఎంచుకోవాలి.
తల్లిదండ్రులపై పిల్లలకు ఉన్న హక్కులు
ఉత్తమమైన భర్తను మరియు ఉత్తమమైన భార్యను ఎంచుకోవడం
పురుషుడు, తనకు కాబోయే భార్య తన పిల్లలకు ఉత్తమమైన తల్లి కాగలదని భావించే స్త్రీని ఎంచుకోవాలి. అలాగే స్త్రీ కూడా, తనకు కాబోయే భర్త తన పిల్లలకు ఉత్తమమైన తండ్రి కాగలడని భావించే పురుషుడిని ఎంచుకోవాలి.
పిల్లల యొక్క ఉనికి మరియు జీవించే హక్కు
పిల్లలు తమ వంశ గుర్తింపును (తల్లిదండ్రులను) పొందే హక్కు.
ఇది ప్రతి బిడ్డకు తన తండ్రి పేరుతో పిలవబడే (తండ్రికి చెందే) హక్కు. ఎందుకంటే పిల్లలకు సంబంధించిన ఆర్థిక మరియు నైతికపరమైన హక్కులన్నీ ఈ హక్కుతోనే ముడిపడి ఉన్నాయి. కాబట్టి, ఎటువంటి సందేహానికి తావులేని బలమైన సాక్ష్యం లేకుండా, ఏ పురుషుడు కూడా తన బిడ్డను కాదని చెప్పే లేదా ఆ బిడ్డ తన కుటుంబానికి కాదని తిరస్కరించే హక్కు లేదు. - (అలాగే వివాహేతర సంతానానికి తండ్రి గుర్తింపు, వంశ శుద్ధత, వంశ గౌరవంతో పాటు పిల్లల భవిష్యత్తు కూడా ప్రమాదంలో పడుతుంది).
సహజమైన తల్లి పాలు పొందే విషయంలో సంతానానికి ఉన్న హక్కు
తల్లి పాలు పట్టడం వల్ల కలిగే అనేక శారీరక, మానసిక మరియు సామాజిక ప్రయోజనాలు ఆధునిక శాస్త్రంలో నిరూపించబడ్డాయి. శిశువు అవసరాలకు, రోగనిరోధక శక్తికి మరియు మానసిక, మేధోపరమైన ఎదుగుదలకు ఇది అత్యంత అనువైనది మరియు సంపూర్ణమైనది. ఇది భవిష్యత్తులో వారి తెలివితేటలు, ప్రవర్తన మరియు వివిధ పరిస్థితులు, భావోద్వేగాల పట్ల సరైన రీతిలో స్పందించే విధానంపై ప్రభావం చూపుతుంది.
మంచి పేరును పొందే విషయంలో సంతానానికి ఉన్న హక్కు
ఇది ఏదో తక్కువ ప్రాధాన్యత కలిగిన హక్కు కాదు, దైవప్రవక్త ముహమ్మద్(స) వారు తమ సహాబీ (ర) వారికి నొక్కి చెప్పిన ముఖ్యమైన బాధ్యతలలో ఒకటి. అలాగే చెడు అర్థాలు వచ్చే పేర్లను పెట్టుకోవద్దని కూడా వారు ఆదేశించేవారు. మంచి పేర్ల విషయంలో దైవప్రవక్త ముహమ్మద్(స) వారు ఎంతగా శ్రద్ధ చూపేవారంటే, పేర్లు వ్యక్తిత్వం మీద, ప్రవర్తన మీద ప్రభావం చూపుతాయని భావించి, ఇస్లాం స్వీకరించిన కొందరు సహాబీ (ర) వారి పేర్లను కూడా వారు మార్చారు.
సంతానానికి సంబంధించి అఖీకా హక్కు
దీనిని అల్లాహ్ పట్ల కృతజ్ఞతగా - ఒక ప్రత్యేక సంకల్పంతో మరియు నిబంధనలతో - పుట్టిన బిడ్డ తరఫున పుట్టిన బిడ్డ తరఫున చేసే కార్యమునే అఖీకా అని అంటారు. దైవప్రవక్త ముహమ్మద్(స) వారు ఇలా సెలవిచ్చారు: "ప్రతి బాలుడు తన అఖీకాకు బదులుగా కుదువ పెట్టబడి ఉంటాడు. పుట్టిన ఏడవ రోజున అతని తరఫున గొర్రెను కోయాలి, జుట్టు తీయించి, పేరు పెట్టాలి" (అబూ దావూద్ 2838). అలాగే, "బాలుడి తరఫున సమానమైన రెండు గొర్రెలు, బాలిక తరఫున ఒక గొర్రెను కోయాలి" అని వారు సెలవిచ్చారు (అబూ దావూద్ 2834).
పిల్లల పట్ల న్యాయబద్దమైన వ్యవహారం అందడం అనేది వారి హక్కు
ఇది మానసిక మరియు భౌతిక వ్యవహారాలలో ఉండాలి, ఆడపిల్లలు లేదా మగపిల్లలు అనే తేడా వీరి మధ్య ఉండకూడదు. నుమాన్ బిన్ బషీర్ (ర) వారు ఇలా ఉల్లేఖించారు: "మా తండ్రి గారు తన ఆస్తిలో కొంత భాగాన్ని నాకు దానం(సదకా)గా, వితరణగా ఇచ్చారు. అప్పుడు నా తల్లి అమ్రా బింతె రవాహా: 'మీరు దీనికి దైవప్రవక్త ముహమ్మద్(స) వారిని సాక్షిగా పెట్టనంత వరకు నేను అంగీకరించను' అని చెప్పారు. దాంతో మా తండ్రి గారు నా ఈ దానానికి సాక్షిగా ఉండమని కోరడానికి దైవప్రవక్త ముహమ్మద్(స) వారి వద్దకు వెళ్ళారు. అప్పుడు దైవప్రవక్త ముహమ్మద్(స) వారు: 'నీ పిల్లలందరికీ ఇలాగే ఇచ్చావా?' అని అడిగారు. దానికి ఆయన: 'లేదు' అని సమాధానమిచ్చారు. అప్పుడు వారు: 'అల్లాహ్ కు భయపడండి మరియు మీ పిల్లల మధ్య సమానంగా, న్యాయంగా వ్యవహరించండి' అని సెలవిచ్చారు. దీనితో మా తండ్రి గారు వెనక్కి వచ్చి ఆ వితరణను రద్దు చేశారు." (బుఖారీ 2587, ముస్లిం 1623).
సంతానం కోసం వేడుకొనే (దుఆ చేసే) హక్కు మరియు వారికి వ్యతిరేకంగా వేడుకోకుండా (శాపనార్థాలు పెట్టకుండా) ఉండటం
దైవప్రవక్త ముహమ్మద్(స) వారు ఇలా సెలవిచ్చారు: "మూడు రకాల వేడుకోళ్ళు (దుఆలు) నిశ్చయంగా అంగీకరించబడతాయి, వాటి స్వీకరణలో ఎలాంటి సందేహం లేదు: అన్యాయానికి గురైన బాధితుడి వేడుకోలు, ప్రయాణీకుడి వేడుకోలు మరియు తండ్రి తన సంతానం కోసం చేసే వేడుకోలు" (ఇబ్న్ మాజా 3862). మరియు వారు ఇలా సెలవిచ్చారు: "మీకు వ్యతిరేకంగా మీరు వేడుకోవద్దు(బద్దుఆ), మీ సంతానానికి వ్యతిరేకంగా వేడుకోవద్దు మరియు మీ సంపదకు వ్యతిరేకంగా వేడుకోవద్దు. అల్లాహ్ వేడుకోళ్లను ఆలకించి, అడిగిన వాటిని ప్రసాదించే ఘడియతో మీ ఆ (చెడు) వేడుకోలు ఏకీభవించకూడదు, అప్పుడు ఆయన దానిని స్వీకరిస్తాడు" (ముస్లిం 3009).
